De rol van voeding bij schimmels in je lichaam
Het is belangrijk om te weten dat schimmels, zoals de Candida gist, van nature in je darmen leven. Dat is helemaal niet erg. Ze horen bij de balans van je darmflora, samen met alle goede bacteriën. Maar soms raakt die balans verstoord. Dan krijgen de schimmels de kans om te veel te groeien. Dit noemen we dan een overgroei. En dat veroorzaakt klachten. Denk aan jeuk, een witte aanslag, of die constante trek in iets zoets.
Als je merkt dat je vaak last hebt van een schimmelinfectie, wil je die balans herstellen. Je medicatie helpt om de schimmel te doden. Maar voeding helpt om te voorkomen dat ze terugkomen. Zie het zo: de medicatie is de brandweer die het vuur blust. De juiste voeding is de brandpreventie die ervoor zorgt dat het niet opnieuw ontbrandt. Je kunt je lichaam dus echt een handje helpen door bewust te kiezen wat je eet.
Suiker: de favoriete voeding van schimmels
Dit is vaak het eerste wat mensen horen als ze het over voeding en schimmels hebben: suiker beperken. En dat klopt. Schimmels leven van suikers. Hoe meer suiker je eet, hoe meer brandstof je die schimmels geeft om te groeien. Dit geldt niet alleen voor tafelsuiker, waar je misschien meteen aan denkt. Meer inzicht in de relatie tussen voeding en darmklachten vind je in ons artikel over voeding bij het prikkelbare darm syndroom.
Je moet ook opletten voor ‘verborgen’ suikers. Deze zitten in heel veel producten die je dagelijks eet. Denk aan producten die je normaal als gezond beschouwt, maar waar suiker toch een hoofdrol speelt. Als je merkt dat je vaak een schimmelinfectie hebt, is dit een cruciaal punt om naar te kijken.
Wat moet je precies vermijden als je de voeding van schimmels wilt aanpakken?
• Pure suikers: Denk aan snoep, koekjes, frisdrank en ijs. Makkelijk te herkennen, maar misschien lastig om te laten staan.
• Hoge koolhydraten: Dit zijn suikers die je lichaam snel omzet in glucose. Witbrood, witte pasta, witte rijst en veel bewerkte ontbijtgranen vallen hieronder. Je lichaam breekt dit snel af tot suiker, wat de schimmel ook voedt.
• Verborgen suikers in sauzen en dressings: Veel kant-en-klare sauzen, ketchup, en zelfs groentesappen bevatten verrassend veel toegevoegde suikers.
• Alcohol: Sommige alcoholische dranken, vooral zoete wijnen en bieren, bevatten veel snelle suikers.
Dit klinkt misschien streng. Maar onthoud dat dit een tijdelijke fase kan zijn om de schimmel echt een klap te geven. Je hoeft dit niet voor altijd op deze manier te doen, maar tijdens een actieve infectie is het een krachtige stap.
VIDEO: Eczeem, tips adviezen | Drs Leenarts Dermatoloog
De rol van gist en gefermenteerde voeding
Een ander punt dat vaak voor verwarring zorgt, is gist. Schimmels zijn nauw verwant aan gist. Daarom adviseren sommige mensen om alles wat gist bevat te mijden. Dit betekent vaak dat je tijdelijk stopt met brood, bier, wijn en soms zelfs kaas.
Wat is nu het verhaal hierachter? Als je een ernstige Candida overgroei hebt, kan het lichaam gevoelig reageren op externe gisten. Soms helpt het om die bron even af te sluiten. Je kunt experimenteren. Merk je dat je na het eten van een sneetje zuurdesembrood de klachten erger worden? Dan is het voor jou waarschijnlijk beter om dat even te laten staan. Merk je geen verschil? Dan hoef je het niet strikt te mijden. Luister altijd naar je eigen lijf.
Wat helpt je lichaam vechten tegen schimmel?
Oké, we hebben het gehad over wat je beter even kunt laten staan. Maar wat moet je dan wél eten? Je wilt je immuunsysteem ondersteunen en de goede bacteriën in je darmen een boost geven. Goede voeding is namelijk je beste verdediging.
Focus op vezels en groenten
Vezels zijn de beste vriend van je gezonde darmbacteriën. Deze bacteriën hebben de vezels nodig om te kunnen overleven en sterker te worden. Sterke, goede bacteriën houden de schimmel op zijn plek. Je hebt twee soorten vezels, beide zijn belangrijk.
• Onoplosbare vezels: Deze zorgen voor een goede stoelgang en ‘vegen’ je darmen schoon. Je vindt ze veel in volkorenproducten (als je die verdraagt), noten, zaden en de schillen van groenten.
• Oplosbare vezels: Deze worden in de darmen voedsel voor je goede bacteriën. Denk aan groenten zoals broccoli, wortels, appels (zonder schil als je gevoelig bent) en peulvruchten.
Eet veel kleurrijke, niet-zetmeelrijke groenten. Denk aan bladgroenten, komkommer, paprika en courgette. Deze geven je veel voedingsstoffen zonder dat ze direct omgezet worden in snelle suikers. Wil je meer weten over hoe voeding helpt bij suikerziekte? Lees dan verder over het dieet voor suikerziekte.
Essentiële links
Leer meer over Voeding bij schimmelinfectie: tips en advies door deze selectie van links te verkennen.
• Candida dieet: tips, advies en recepten voor ontbijt, lunch en diner!
Voed je goede bacteriën met probiotica
Als je lichaam worstelt met een schimmelinfectie, is de balans in je darmen vaak zoek. Probiotica zijn levende, goede bacteriën die je helpen deze balans te herstellen. Je kunt probiotica op twee manieren binnenkrijgen: via voeding of via supplementen.
Probiotische voeding is voedsel dat van nature goede bacteriën bevat:
• Natuurlijke yoghurt of kwark: Kies varianten zonder toegevoegde suikers. Let op: sommige mensen reageren minder goed op melkproducten bij een schimmelinfectie, omdat melkcaseïne soms ook voor problemen kan zorgen. Probeer het uit.
• Kefir: Een gefermenteerde melk- of waterdrank.
• Zuurkool en kimchi: Mits deze rauw zijn en niet gepasteuriseerd (pasteuriseren doodt de levende bacteriën).
Als je een heftige infectie hebt, kan een hoogwaardig probioticasupplement zinvol zijn. Je huisarts of een diëtist kan je adviseren over de juiste stammen en dosering. Dit is maatwerk, want wat voor de ene persoon werkt, doet voor de ander niets.
Natuurlijke schimmelremmers in je keuken
Sommige voedingsmiddelen hebben van nature eigenschappen die de groei van schimmels kunnen remmen. Dit zijn geen medicijnen, maar ze ondersteunen de aanpak van de infectie.
Denk aan knoflook. Verse knoflook bevat allicine, een stof die sterk antischimmel werkt. Probeer dagelijks een teentje rauwe knoflook toe te voegen aan je maaltijd, bijvoorbeeld door het fijn te hakken en door je dressing te mengen. Het is even pittig, maar het kan je helpen.
Kokosolie is ook een veelbesproken middel. Het bevat caprylzuur, een vetzuur dat schimmels kan beschadigen. Je kunt het gebruiken om mee te bakken of een lepel puur te eten. Het is een milde manier om de schimmel aan te pakken, zeker in combinatie met andere maatregelen.
Omgaan met trek en craving
Eerlijk is eerlijk: als je stopt met de suikers waar de schimmel van houdt, krijg je het moeilijk. Die schimmel voelt zich benadeeld en geeft een seintje door aan jouw hersenen: ‘Geef mij mijn suiker!’ Dit is de beruchte ‘candida dieet craving’.
Wat kun je doen als die heftige trek naar iets zoets komt opzetten? Je wilt niet toegeven, want dan geef je de schimmel precies wat hij nodig heeft.
• Drink een groot glas water: Soms verwarren we dorst of een lege maag met trek.
• Eet eiwit en vet: Een handje ongezouten noten of een gekookt eitje kan je bloedsuikerspiegel stabiel houden en de trek temperen.
• Kies voor ‘veilige’ zoetmakers: Als je echt iets zoets nodig hebt, kies dan voor een klein beetje stevia of een paar stukjes fruit dat laag is in suiker, zoals bessen. Maar wees hier heel spaarzaam mee, want teveel fruit kan ook weer een probleem zijn bij een sterke overgroei.
Het doorstaan van deze trek is een teken dat je aanpak werkt. Je bent de schimmel aan het uithongeren. Houd vol en weet dat dit gevoel tijdelijk is. Elke dag dat je weerstand biedt, bouw je een sterkere basis op voor een gezonder lichaam.
Langetermijnvisie: hoe houd ik de schimmel weg?
Een schimmelinfectie kan na een kuur weggaan, maar als je de onderliggende oorzaak – de onbalans – niet aanpakt, komt hij terug. Voeding is hierin je belangrijkste gereedschap voor de lange termijn.
Je hoeft niet voor altijd leven zonder een stukje taart of een glas wijn. Het gaat om het creëren van een omgeving in je lijf waar de goede bacteriën het winnen van de schimmel. Dat betekent een voedingspatroon dat rijk is aan groenten, goede vetten en voldoende eiwitten. En dat betekent dat je heel bewust bent van hoe je reageert op bewerkte voeding en snelle suikers.
Als je merkt dat je na een periode van minder strenge voeding (misschien tijdens een feestdag) de klachten weer voelt opkomen, dan weet je waar de trigger zit. Je kunt dan direct weer even een paar dagen extra scherp eten om de balans snel te herstellen. Het is een soort monitoring van je eigen lichaam.
Veelgestelde vragen
Is zuurdesembrood echt beter dan normaal brood?
Zuurdesembrood is vaak beter verteerbaar voor mensen met darmklachten. Het fermentatieproces breekt sommige suikers en gluten af, waardoor de belasting voor je spijsvertering lager is. Echter, omdat het nog steeds gist en koolhydraten bevat, moet je bij een actieve schimmelinfectie zelf nagaan of je het goed verdraagt.
Kan ik kruidenthee drinken bij een schimmelinfectie?
Ja, veel kruidentheeën zijn uitstekend, omdat ze geen suiker bevatten en vaak ondersteunende eigenschappen hebben. Denk aan muntthee of kamille. Vermijd thee met toegevoegde fruitsmaken of honing, omdat je suikerinname laag moet houden tijdens de aanpak van de infectie.
Moet ik stoppen met alle fruit eten?
Nee, je hoeft niet compleet te stoppen met fruit, maar wees voorzichtig met suikerrijk fruit zoals bananen, druiven en mango’s. Kies liever voor rood fruit, zoals frambozen en bosbessen. Deze bevatten minder suiker en veel antioxidanten die je lichaam helpen herstellen.