De eerste weken: kleine beetjes, vaak
In de allereerste weken draait alles om wennen. Zowel voor jou als voor je pasgeboren baby. De maag van een newborn is nog piepklein, echt niet groter dan een knikker of een walnoot. Daarom hebben ze die frequente kleine voedingen nodig. Benieuwd naar de aanbevolen hoeveelheid voeding per dag? Ze hebben die constante stroom van energie nodig om te groeien en om hun bloedsuikerspiegel stabiel te houden.
Hoeveel melk drinkt een pasgeboren baby echt?
In het begin is de hoeveelheid die je baby drinkt, vooral bij borstvoeding, lastig in te schatten. Je kunt niet zien hoeveel eruit komt. Maar wees gerust, dat is de taak van de natuur. De eerste dagen komt er colostrum, dat dikke, gele ‘vloeibare goud’. Dit is supervoedzaam en precies genoeg voor die eerste dagen.
Rond de derde tot vijfde dag, als je melkproductie goed op gang komt (of als je kunstvoeding geeft), kun je een beetje gaan tellen. Een vuistregel die vaak wordt gebruikt voor flesvoeding in de eerste maand, is het gewicht van je baby vermenigvuldigd met 10 ml, gedeeld door het aantal voedingen per 24 uur. Maar onthoud goed: dit is een richtlijn, geen wet.
• Kijk naar het geboortegewicht. Is je baby 3500 gram? Dan heb je het over ongeveer 35 ml per voeding, verdeeld over 8 tot 12 voedingen per dag.
• Het belangrijkste is hoe vaak je baby drinkt en of hij/zij tevreden is na afloop.
Als je merkt dat je baby na elke voeding rustig is en tevreden in slaap valt, dan krijgt hij waarschijnlijk voldoende binnen. Het gaat om het patroon, niet om het cijfer op de verpakking van de kunstvoeding. Wil je meer weten over de hoeveelheid voeding die jouw baby nodig heeft?
Vanaf een maand: groei en ontwikkeling
Vanaf ongeveer de eerste maand verandert de situatie. Je baby wordt sterker, de maag wordt groter en de drinkmomenten komen iets verder uit elkaar te liggen. Je vraagt je misschien af: “Moet ik nu al langzamerhand naar 150 ml per voeding toe werken?”
De algemene richtlijn voor baby’s van één tot zes maanden is ongeveer 150 tot 180 ml voeding per kilogram lichaamsgewicht per dag. Stel, je baby weegt nu 5 kilogram. Dan heeft hij dagelijks tussen de 750 ml en 900 ml nodig. Verdeeld over bijvoorbeeld 6 voedingen, komt dat neer op 125 ml tot 150 ml per keer.
Hoe merk je dat je baby meer wil?
Dit is cruciaal: let op de signalen van jouw kindje. Als je merkt dat je baby na de huidige hoeveelheid na drie kwartier alweer onrustig wordt en smakgeluidjes maakt, dan is de kans groot dat hij honger heeft. Dit is het moment om langzaam, heel langzaam, de hoeveelheid per fles of per borstvoeding met 10 tot 20 ml te verhogen. Voeg niet zomaar een hele extra voeding toe, maar maak de bestaande momenten net iets vullender.
Als je baby echter na een voeding van 150 ml ligt te slapen en pas na vier uur weer wakker wordt met duidelijke hongersignalen, dan is die 150 ml voor dit moment precies goed. Dwing nooit na om ‘het pakje leeg’ te krijgen. Wat overblijft, is vaak precies wat het lichaam nodig had.
Wanneer start je met bijvoeding en wat betekent dat voor de melk?
Rond de vier tot zes maanden zie je vaak dat de interesse in vast voedsel begint. Dit is het moment waarop je gaat beginnen met groentehapjes of fruit. Dit brengt een nieuwe vraag met zich mee: hoeveel melk drinkt een baby als hij al vast voedsel eet?
Het allerbelangrijkste om te onthouden is dat melk (borstvoeding of kunstvoeding) tot zeker 1 jaar de hoofdvoeding blijft. Het is de basis van hun voedingspatroon en zorgt voor de juiste eiwitten, vetten en vitamien D.
VIDEO: Hoeveel voeding mag je kitten per dag?
De overgang naar vast voedsel: een aanvulling
Als je begint met bijvoeding, bijvoorbeeld één keer per dag een klein hapje groente, gaat dit in het begin nauwelijks ten koste van de melk. Je geeft die hapjes tussendoor. De baby heeft die melkvoedingen nog steeds nodig voor al zijn voedingsstoffen.
Wat je vaak ziet gebeuren, is dat de behoefte aan melk heel geleidelijk afneemt naarmate de vaste voeding toeneemt. Als je baby na een paar weken gewend is aan twee of drie vaste maaltijden per dag, zal hij misschien bij de fles of borst iets minder drinken, omdat zijn buikje al wat voller is. Het is nu nog meer zaak om naar de signalen te kijken.
• Heeft je baby een flinke portie broccoli gehad? Dan kan het zijn dat hij bij de volgende melkvoeding een kwartiertje later komt of een iets kleinere portie drinkt.
• Je hoeft de hoeveelheid melk niet actief te verminderen. De natuur regelt dit meestal prima. Bied de melk nog steeds aan op de momenten dat je baby dat gewend is.
De signalen van een verzadigde baby herkennen
Het is makkelijker om te weten hoeveel je baby niet meer wil, dan precies hoeveel hij wel wil. Overtuigen werkt averechts en kan zorgen voor onrust en een negatieve associatie met eten.
Hoe ziet een tevreden, verzadigde baby eruit? Die signalen zijn goud waard:
• Wegdraaien: Je baby draait het hoofd weg van de fles of de borst. Dit is een duidelijk ‘nee, bedankt’ signaal.
• Speen loslaten: Bij flesvoeding laat de baby de speen bewust los en duwt hij de fles zachtjes weg met zijn handjes.
• Ontspannen houding: Na de voeding is de baby rustig, de vuistjes zijn ontspannen en hij valt tevreden in slaap of kijkt rustig om zich heen.
• Niet meer actief drinken: Je hoort het drinkgeluid niet meer of het is heel langzaam, met lange pauzes ertussen. Dit betekent meestal dat de ergste honger gestild is.
Als je merkt dat je baby na elke voeding een beetje melk teruggeeft (spugen), is dat vaak een teken dat het maagje gewoon even te vol zat. Een beetje teruggeven, zeker bij een vrolijke baby, is heel gebruikelijk. Het is iets anders dan braken, waarbij de melk er met kracht uitkomt.
Wat als mijn baby onrustig drinkt of niet goed aankomt?
Soms zit je met de handen in het haar omdat je kindje onrustig drinkt. Hij pakt de voeding wel, maar na een paar minuten begint hij te klagen, te trekken aan de tepel of de fles, en dan weer een paar slokken nemen. Dit kan verschillende oorzaken hebben, en het is niet altijd gerelateerd aan de hoeveelheid.
Belangrijke links
Onmisbare leesstukken over Hoeveel voeding mag een baby per dag? Richtlijnen vind je hier.
• Flesvoeding – Hoeveel flesjes per dag?
Mogelijke oorzaken van drinkongemak
Voordat je de hoeveelheid drastisch aanpast, kijk eens naar de omgeving en de techniek:
• Spannende omgeving: Is er veel lawaai of drukte? Baby’s zijn gevoelig voor prikkels. Probeer een rustige, vaste plek voor de voedingen te kiezen.
• Krampjes of lucht: Misschien zit er lucht in zijn buikje. Neem hem even op, laat een boertje, en probeer het dan opnieuw. Soms is de onrust puur ongemak.
• Te snel/te langzaam: Bij borstvoeding kan een sterke toeschietreflex voor verstikking zorgen. Bij kunstvoeding kan de gaatjesgrootte van de speen te groot of te klein zijn, waardoor je baby gefrustreerd raakt.
Als je baby consequent te weinig lijkt aan te komen, is het belangrijk om contact op te nemen met het consultatiebureau of je huisarts. Zij wegen je kindje en kunnen de groei in de curve beoordelen. Zij kijken dan naar het totale plaatje en kunnen je advies geven over het verhogen van de totale dagelijkse hoeveelheid voeding, of ze kijken naar eventuele andere oorzaken voor de slechte gewichtstoename.
Het belang van de totale dagelijkse hoeveelheid
Uiteindelijk is het niet het aantal milliliters per voeding dat het meest telt, maar de totale hoeveelheid voeding die je baby binnenkrijgt over een etmaal van 24 uur. Een baby die 8 keer 120 ml drinkt, krijgt evenveel binnen als een baby die 6 keer 160 ml drinkt. Beide scenario’s kunnen perfect zijn, afhankelijk van de rust en het tempo van jouw kind.
Neem de tijd om je baby echt te leren kennen. Die eerste maanden zijn een ontdekkingsreis. Wees niet te streng voor jezelf als je een keer ’te veel’ of ’te weinig’ gaf. Je baby geeft het aan. Als hij vrolijk, alert en natte luiers heeft, dan zit je op de goede weg. De hoeveelheid voeding is een dynamisch proces dat meebeweegt met zijn ontwikkeling.
Veelgestelde vragen
Hoeveel voeding mag ik geven bij koorts?
Bij ziekte of koorts is hydratatie het allerbelangrijkste. Bied de melk of voeding vaker aan, maar in iets kleinere porties dan normaal. Het is beter om 12 keer 80 ml aan te bieden dan 6 keer 150 ml, omdat je kindje vaak minder trek heeft. Blijf de luiers controleren; is je baby veel minder nat dan normaal, neem dan contact op met je huisarts.
Mijn baby drinkt de fles niet leeg, wat nu?
Dat is heel gebruikelijk en eigenlijk prima. Zodra je baby stopt met actief zuigen of wegdraait, is hij verzadigd voor dat moment. Gooi de rest niet weg als je kunstvoeding geeft, maar bewaar het maximaal 24 uur in de koelkast en bied het later weer aan. Forceer je baby niet om het ‘leeg’ te drinken, want dan leert hij zijn eigen verzadigingssignaal niet kennen.
Kan ik water bij de melk doen om de hoeveelheid te verminderen?
Nee, dat is absoluut niet aan te raden bij kunstvoeding, zeker niet bij jonge baby’s. Door water toe te voegen, verlaag je de voedingswaarde en kan je baby essentiële voedingsstoffen missen. Dit kan leiden tot ondervoeding. Als je denkt dat je baby te veel drinkt, bespreek dit dan altijd eerst met het consultatiebureau.