Dermatitis perioralis: wat is dat nu precies?
Laten we eerst even helder krijgen waar we het over hebben. Dermatitis perioralis, of orale dermatitis, is die vervelende huiduitslag die zich concentreert rond de mond. Soms zie je het ook rond de ogen (dan noemen we het soms periorbitale dermatitis) of de neusgaten. Het zijn vaak kleine, rode bultjes, soms met een beetje schilfering. Het lijkt soms op acne, maar dat is het meestal niet. Het is belangrijk om te weten dat dit vaak een gevoelige huidreactie is.
Veel mensen denken dat het komt door slechte hygiëne of door een allergie voor een ingrediënt in hun tandpasta. Hoewel tandpasta soms een trigger kan zijn, zien we in de praktijk dat er vaak meer aan de hand is. Je huid is dan gewoon wat van streek. En wat je huid voedt, komt niet alleen van buitenaf (crèmes), maar ook van binnenuit. Daarom is de relatie tussen dermatitis perioralis en voeding zo interessant.
De link tussen voeding en jouw huidprobleem
Wanneer we het hebben over voeding bij huidproblemen, praten we vaak over ontstekingsreacties in het lichaam. Jouw huid is een spiegel van hoe het met je lichaam gaat. Als er intern veel gaande is, kan dat zich uiten in roodheid of bultjes. Maar let op: er is geen magische lijst met ‘verboden voedingsmiddelen’ die voor iedereen met deze aandoening werkt. Het is heel persoonlijk.
Wat we wel zien, is dat bepaalde voedingsmiddelen bij sommige mensen de ontsteking in het lichaam kunnen aanwakkeren. Als jouw huid hier gevoelig voor is, kan dat leiden tot een opflakkering van de klachten. Om meer te leren over deze relatie, lees je ook ons artikel over atopisch eczeem en voeding. Het gaat erom dat je jouw persoonlijke triggers ontdekt. Het doel is niet om jezelf op dieet te zetten, maar om meer balans te vinden in wat je eet.
Welke voedingsgroepen worden vaak genoemd bij huidontstekingen?
Hoewel elk lichaam anders reageert, zijn er een paar categorieën waar mensen met huidklachten vaak verbetering zien als ze er tijdelijk op letten. Dit zijn geen harde regels, maar uitgangspunten om mee te experimenteren. Als je merkt dat jouw dermatitis perioralis steeds terugkomt, kun je hier eens gericht naar kijken.
• Suikers en snelle koolhydraten: Denk aan witbrood, witte pasta, snoep, frisdrank en koekjes. Deze kunnen een sterke piek in je bloedsuiker veroorzaken. Een hoge bloedsuikerspiegel wordt in verband gebracht met meer ontstekingsmarkers in het lichaam. Probeer eens te kijken hoe je huid reageert als je de hoeveelheid witmeelproducten en toegevoegde suikers terugbrengt.
• Zuivelproducten: Dit is een veelgenoemde boosdoener. Melkproducten, vooral de bewerkte varianten, kunnen bij sommige mensen ontstekingsreacties geven. Dit komt deels door bepaalde hormonen of de complexe eiwitten in zuivel. Kijk eens wat er gebeurt als je een paar weken (vier weken is vaak een goede proefperiode) overstapt op bijvoorbeeld amandel- of haverdrank.
• Vette en bewerkte voeding: Voeding rijk aan ongezonde, bewerkte vetten, zoals die je vindt in veel kant-en-klaarmaaltijden of snacks, zijn zelden goed voor de darmgezondheid. En een gezonde darm is cruciaal voor een kalme huid. Dit is een makkelijke winstpakker: meer koken met onbewerkte producten.
• Mogelijk schadelijke toevoegingen: Sommige mensen reageren sterk op kunstmatige kleurstoffen, smaakversterkers of conserveermiddelen. Als je veel uit verpakkingen eet, kan het nuttig zijn om eens een week puur natuur te eten om te zien of de huid kalmeert.
De rol van de darmen: jouw tweede huid
Als je worstelt met dermatitis perioralis, is het bijna onvermijdelijk dat je ook aan je darmen gaat denken. De communicatie tussen jouw darmflora (de bacteriën in je buik) en je huid is verrassend sterk. Dit noemen we de darm-huid-as. Een verstoorde balans in je darmen kan dus direct je gezichtshuid beïnvloeden.
Hoe help je die darmen dan? Door ze het juiste voedsel te geven om de goede bacteriën te laten groeien. Dit betekent meer vezels en fermentatie. Denk hierbij aan:
• Eet dagelijks gevarieerde groenten en fruit. De vezels zijn voeding voor de goede bacteriën.
• Voeg gefermenteerde producten toe, zoals zuurkool, kimchi of kefir (als je zuivel nog tolereert). Dit zijn natuurlijke probiotica.
• Denk aan prebiotische voeding: dit zijn de vezels die de bestaande goede bacteriën voeden. Denk aan ui, knoflook, asperges en banaan.
Hoe pak je het aan zonder jezelf te veel te beperken? De eliminatieproef
Het klinkt misschien ontmoedigend om nu allerlei dingen te moeten laten staan. Maar het is de meest praktische manier om erachter te komen wat jouw huid triggert. Je hoeft niet eeuwig streng te zijn. Je gaat tijdelijk iets weglaten om te testen, niet om voor altijd te verbannen.
Dit is de stappenplan voor een eliminatieproef gericht op dermatitis perioralis voeding: Meer informatie over voeding in de praktijk vind je in dit artikel.
• Kies je focus: Besluit welk voedingsmiddel of welke groep je als eerste wilt testen. Veel mensen beginnen met suiker en zuivel, omdat die vaak de grootste impact hebben.
• Elimineer consequent: Laat de gekozen groep voor vier weken volledig weg uit jouw eetpatroon. Wees hierin streng, want een klein beetje kan de test al verstoren. Noteer hoe je huid is in deze periode. Zie je verbetering?
• Herintroductie: Als je na vier weken een duidelijke verbetering ziet, ga je herintroduceren. Dit is cruciaal! Je eet nu twee dagen achter elkaar een ruime portie van het weggelaten product (bijvoorbeeld twee glazen melk of een flinke portie witte pasta).
• Observeer: Kijk de drie dagen ná die herintroductie hoe je huid reageert. Komen de bultjes terug? Dan heb je een sterke aanwijzing dat dit jouw trigger is. Zo niet, dan kun je het waarschijnlijk met mate blijven eten.
Dit proces vergt geduld, ik weet het. Maar het geeft jou de controle terug, in plaats van dat je blijft gissen. Het gaat erom dat je ontdekt wat voor jouw lichaam werkt. Misschien ontdek je dat je prima melk kunt verdragen, maar dat je huid echt reageert op te veel gezouten snacks.
Wat eet je wél als je huid onrustig is?
Als je de ’trigger-groepen’ tijdelijk even laat rusten, moet je natuurlijk wel iets gezonds eten. Gelukkig zijn er veel voedingsmiddelen die juist helpen bij het kalmeren van de huid van binnenuit. Dit zijn jouw bondgenoten:
• Gezonde vetten: Omega-3-vetzuren werken ontstekingsremmend. Je vindt ze in vette vis zoals zalm en makreel, maar ook in lijnzaad en walnoten. Voeg deze dagelijks toe.
• Antioxidanten: Deze vechten tegen de vrije radicalen in je lichaam, wat helpt bij ontstekingsprocessen. Rijke bronnen zijn donkere bessen (bosbessen, bramen), groene bladgroenten zoals spinazie en broccoli. Eet de regenboog!
• Hydratatie: Dit klinkt simpel, maar is essentieel. Drink voldoende water. Huidcellen hebben water nodig om optimaal te functioneren. Als je huid van binnenuit goed gehydrateerd is, is hij ook minder snel geïrriteerd van buitenaf.
• Voedsel voor de darm: Blijf focussen op volkorenproducten (haver, quinoa, zilvervliesrijst) in plaats van de witte varianten. Deze leveren de vezels die je darmen nodig hebben.
Onthoud dat voeding bij dermatitis perioralis ondersteunend is. Het is zelden de enige oorzaak of de enige oplossing. Als je bijvoorbeeld veel stress hebt, kan voeding soms minder effect hebben totdat je ook aan die stress gaat werken. Zie het als een krachtig hulpmiddel in jouw totale aanpak.
Veelgestelde vragen
VIDEO: WHAT TO EAT TO HEAL LIP ECZEMA /ANGULAR CHEILITIS FOREVER! How to heal lip eczema full day of eating
Handige websites
Duik dieper in het onderwerp Dermatitis perioralis: invloed van voeding en dieet met deze nuttige bronnen.
• Wat niet eten bij rosacea? Voeding/dieet zonder histamine
moet ik stoppen met alle zuivel?
Niet per se. Als je een eliminatieproef doet, is het verstandig om alle zuivel tijdelijk te schrappen. Sommige mensen reageren sterker op melk dan op yoghurt of kaas. Blijf kritisch en volg je eigen reactie tijdens de herintroductiefase.
is kruidig eten een trigger?
Pittig eten, zoals chilipepers, veroorzaakt een directe hitte-reactie in de mond en op de huid. Dit kan de bestaande irritatie van dermatitis perioralis tijdelijk verergeren. Het is vaak geen structurele oorzaak, maar wel iets om even mee op te passen als je huid net opvlamt.
helpen vitamines bij deze huiduitslag?
Bepaalde tekorten kunnen huidklachten verergeren. Vooral zink en vitamine D spelen een rol bij de huidbarrière en ontstekingsregulatie. Als je merkt dat je veel eetbeperkingen hebt, kan het zinvol zijn om dit met een professional te bespreken om eventuele tekorten op te sporen en aan te vullen.